Het is niet rechtvaardig dat in de meeste Twentse gemeenten iedere burger hetzelfde bedrag voor afvalinzameling en verwerking betaalt, ongeacht de hoeveelheid afval die wordt aangeboden.

Bij toepassing van dit verouderde en onrechtvaardige ‘solidariteitsprincipe’ wordt het totaal van de inzamel- en verwerkingskosten gedeeld door het aantal huishoudens in een gemeente en betaalt elk huishouden hetzelfde bedrag.

Steeds vaker worden vraagtekens gezet bij de rechtvaardiging en het effect van het solidariteitsprincipe. Immers, waarom betaalt een alleenstaande, die de grijze bak maar één keer in de maand aan de weg zet evenveel als gezinnen met kinderen die veel meer afval aanbieden?

Diftar is het antwoord daarop en vervangt het solidariteitsbeginsel door het principe ‘de vervuiler betaalt’. Eigenlijk wordt bij diftar, net als bijvoorbeeld bij elektriciteit, afgerekend op basis van het werkelijke gebruik van een huishouden.

Wanneer burgers wordt gevraagd wat zij vinden van het principe ‘de vervuiler betaalt’ is de meerderheid, circa 75 procent, het hier steevast mee eens.

Wanneer hieropvolgend wordt gevraagd of men voorstander is van invoering van diftar, ligt het percentage dat het hiermee eens is meestal onder de 50 procent. Interessant is dat op de vraag waarom men tegen de invoering van diftar is vooral antwoorden gegeven worden in de trant van: “Ik heb kinderen in de luiers en het wordt voor mij dus duurder”, “Wij hebben een heel grote tuin en dus veel gft-afval”.

De burger begrijpt blijkbaar heel goed dat er een directe relatie bestaat tussen afval, afvalgedrag en hoogte van de afvalstoffenheffing. Men vindt ‘de vervuiler betaalt’ wel een eerlijk principe, maar in de praktijk is het minder aantrekkelijk. Gemiddeld 65 procent van de inwoners blijkt echter na invoering van diftar tevreden te zijn.

De discussie over het solidariteitsbeginsel en het te verwachten afvalgedrag van burgers onder invloed van diftar, zijn nog steeds actueel. Uit ervaring blijkt dat burgers hun afval beter gescheiden aanbieden en het lagere aanbod van restafval maakt het mogelijk de kosten die voor invoering van diftar gemaakt moeten worden, terug te verdienen.

Zeker nu de gescheiden inzameling van plastic in Twente boven verwachting goed loopt, is het op zijn plaats dat de Twentenaren die daar aan meewerken daarvoor worden beloond met een lagere afvalstoffenheffing. Bij handhaving van het huidige solidatiteitsprincipe merkt de milieuvriendelijke Twentenaar die de restfractie die verbrand moet worden vermindert doordat de delen in het afval die voor hergebruik in aanmerking apart worden gehouden niets in zijn portemonnee. Diftar heft die onrechtvaardigheid op.

Samenvattend kan gesteld worden dat diftar een goed instrument is voor het op peil brengen (houden) van de haal- en brengvoorzieningen, het verbetert de scheidingsresultaten en het verlaagt het afvalaanbod. In tegenstelling tot niet-diftargemeenten, is met de invoering van diftar niet alleen de scheidingsdoelstelling haalbaar, maar ook preventie van afval.